Микроскоп тарихы

  • Фильм жайлы ақпарат
  • Фильм жайлы ақпарат

    Фильмнің қысқаша мазмұны

    Микроскоптың жай лупадан қазіргі қуатты құралдарға айналуының қысқаша тарихы.

    Маңызды деректер

    • Римдіктер алғашқы үлкейткіш шыныларды б.з. 1-ғасырында жасап шығарды.
    • 17-ғасырда Галилео линзалар мен фокустау принциптерін, ал Роберт Гук алғашқы күрделі микроскопты ойлап тапты.
    • 1670 жылы Антон ван Левенгук күрделі линзалы микроскоптардан әлдеқайда асып түскен жалғыз линзалы микроскопты жасап шығарды.
    • 1931 жылы Макс Нолл мен Эрнст Руска электронды микроскоп жасап шығарды.
  • Транскрипт
  • Транскрипт

    Транскриптті жүктеу

    Телескоп бізге ғарышты бақылауға көмектесті, ал микроскоп барлық тірі ағзалардың өте ұсақ бөлшектерін көруге

    мүмкіндік берді.

    Ұлғайтқыш әйнектер б.з. 1-ғасырында өмір сүрген Рим философтарының еңбектерінде кездеседі.

    Римдіктер. Б.з. 1-ғасыры. Ұлғайтқыш әйнектер

    Тек 17-ғасырда заманауи физика мен астрономияның атасы Галилео линзалар мен фокустандыру қағидасын тұжырымдады.

    Галилей. 17-ғасыр. Линзалар мен фокустандыру

    Роберт Гук 1665 жылы ең алғашқы қолдануға жарамды британдық микроскопты жасады.

    Роберт Гук, 1665

    Бұл жарық микроскобы екі жинақтаушы линза жүйесінен тұрды: объектив және окуляр.

    Екі жинақтаушы линза жүйесі: Объектив. Окуляр

    Гук ұлпалардың көптеген ұсақ, жеке құрамдас бөлшектерден тұратынын байқап,

    оларды 1665 жылы ашты және оларға "жасуша" деп ат қойды.

    Гук, негізінен, қабықты, яғни өлі өсімдіктің жасушаларын зерттеді.

    Ең алғаш рет тірі жасушаны микроскоппен көрген адам - Антон ван Левенгук.

    Антон ван Левенгук. 1670 жылдар

    1670-жылдары Ван Левенгук диаметрі бір миллиметр болатын өте жұқа әйнек линзаларды тегістеп, өңдеу әдісін ойлап тапты, олар әлі күнге дейін бірнеше жүз есеге дейін үлкейтіп көрсете алады.

    Мұндай бір линзалы микроскоптар бастапқы құрама құралдардан әлдеқайда асып түсті.

    Мына жез тақтайшаға бекітілген линзалар өтпелі жарықты пайдаланып, металл иненің ұшына тамған су тамшысындағы бөлшектерді көрсетеді.

    Бұрама шеге инені жылжытып, үлгіні көру үшін қолданылды.

    Ван Левенгук ең алғаш бактериялар мен ашытқы жасушаларын, шәует пен қан жасушаларын көріп, сипаттады және ұсақ тамырлар арқылы жүретін қан айналымын бақылады.

    Жарық микроскоптары әлі күнге дейін қолданылады, дегенмен 1931 жылы неміс ғалымдары Макс Кнолл мен Эрнст Руска электронды микроскоп ойлап тапты.

    Электронды микроскоп: 1931. Макс Кнолл, Эрнст Руска

    Бұл микроскоп үлгіні көрсету үшін жарық орнына топталған электрондар шоғырын пайдаланады және ол үлгілерді айтарлықтай үлкейтіп, аумақты көрініс береді.

    Электронды микроскоп атом диаметрі сияқты өте кішкентай объектілерді миллион есеге дейін үлкейтіп көрсете алады.

    Мұндай мықты микроскоптардың тек бір негізгі кемшілігі бар. Тірі ағзалар электрон шоғырының жоғары радиациясы әсерінен жойылады.

    Сондықтан ғалымдар тірі жасушаларды зерттеу үшін дәстүрлі жарық микроскоптарын ары қарай пайдалануы тиіс.

  • Ұқсас фильмдер
  • Ұқсас фильмдер